Opisali matematycznie kryształy czasoprzestrzenne, które mogą zamienić się w czarną dziurę

25 maja 2026, 21:29

Czarne dziury kojarzą się z kosmicznymi kataklizmami: eksplodującymi gwiazdami, pochłoniętymi galaktykami, niewyobrażalną skalą. Tymczasem fizyka dopuszcza istnienie mikroskopijnych czarnych dziur, obiektów, które mogą zrodzić się z ledwie uchwytnego impulsu energii, o ile najpierw zaistnieje pewien szczególny, krystaliczny stan czasoprzestrzeni. Fizycy z Uniwersytetu Goethego we Frankfurcie i Politechniki Wiedeńskiej jako pierwsi opisali ten stan dokładnym wzorem matematycznym.



Zanieczyszczanie pod prąd

1 czerwca 2011, 10:44

Parzenie herbaty wydaje się zwykłą codzienną czynnością, jednak i wtedy może dochodzić do ważnych naukowych odkryć. Przygotowując napar z ostrokrzewu paragwajskiego (yerba mate), zespół prof. Ernesta Althsulera z Uniwersytetu w Hawanie odkrył proces odpowiadający za napływ liści do czajnika, z którego nalewa się wodę. Susz nie zostaje wpompowany, za jego poruszaniem się pod prąd musi więc stać coś innego.


Organoidy pozwalają prześledzić wczesne etapy wielotorbielowatości nerek

2 października 2017, 15:56

Tworząc i manipulując mininerkami, organoidami z realistyczną mikroanatomią, naukowcy z Uniwersytetu Waszyngtona mogą teraz śledzić wczesne etapy rozwoju wielotorbielowatości nerek (ang. polycystic kidney disease, PKD). Organoidy wyhodowano z ludzkich pluripotencjalnych komórek macierzystych.


Jak plezjozaury mogły pływać z tak długimi szyjami?

10 lipca 2017, 10:39

Szyja plezjozaurów, tajemniczej grupy morskich gadów żyjących od triasu po kredę, mierzyła niekiedy nawet 7 metrów. By zrozumieć, jak przy takiej budowie plezjozaury mogły pływać, Pernille V. Troelsen, doktorantka z Uniwersytetu im. John Moores w Liverpoolu, odwołała się do modeli 3D.


Pingwin cesarski na nowozelandzkiej plaży

22 czerwca 2011, 11:27

Na plaży Peka Peka na Wyspie Północnej Nowej Zelandii kobieta spacerująca z psem znalazła młodego pingwina cesarskiego (Aptenodytes forsteri). Można sobie wyobrazić, jak wielkie było jej zdziwienie, bo ten duży ptak jest endemitem z Antarktydy.


Chiny będą pierwszym krajem, który wprowadzi 5G

30 października 2017, 12:00

Chińskie miasta mogą być pierwszymi, w których będzie można skorzystać z technologii łączności 5G. Telekomy z Państwa Środka intensywnie pracują nad wdrożeniem nowej technologii, a naciski na jej szybki rozwój wywierają politycy. W tej sytuacji 5G może szybciej być dostępna w Chinach niż w Japonii, Korei czy USA.


W górnym paleolicie kości celowo nacinano podczas kanibalistycznych rytuałów

10 sierpnia 2017, 05:19

Badania ludzkiej kości promieniowej z Jaskini Gougha w Somerset w Wielkiej Brytanii wykazały, że została ona celowo ponacinana ("wyrzeźbiona") w czasie kanibalistycznego rytuału.


NTT proponuje nowy standard Wi-Fi

12 lipca 2011, 10:50

Japoński koncern NTT zademonstrował nowy standard Wi-Fi. Roboczo nazwany 802.11ac może przesyłać dane z prędkością 120 Mb/s do trzech odbiorników jednocześnie.


Dżumę do Europy przynieśli migranci ze Stepu Pontyjskiego

28 listopada 2017, 11:36

Analiza genomu sześciu osób żyjących pomiędzy późnym neolitem a epoką brązu (4800-3700 lat temu) wskazuje, że dżuma pojawiła się w Europie w neolicie, wraz z dużą migracją ludzi ze stepów Eurazji.


Poszukują wszechświatów równoległych

4 sierpnia 2011, 11:33

Grupa fizyków po raz pierwszy w historii opracowała narzędzia, które mogą pozwolić na przetestowanie teorii o istnieniu multiwersum, czyli wielu równoległych wszechświatów. W Physical Review Letters i Physical Review D ukazały się dwa artykuły opisujące, w jaki sposób można poszukiwać sygnatur innych wszechświatów.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk